ร้อยละ 82.4 เป็นหนี้ในระบบ
สำนักงานสถิติแห่งชาติ เตรียมเสนอผลการสำรวจภาวะเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือนประจำปี 2552 ซึ่งได้เก็บรวบรวมข้อมูลรายได้ ค่าใช้จ่าย หนี้สิน และทรัพย์สินของครัวเรือน รวมถึงลักษณะที่อยู่อาศัย จากครัวเรือนตัวอย่างทั่วประเทศ 52,000 ครัวเรือนให้ ครม.รับทราบ โดยพบในปี 52 ครัวเรือนทั่วประเทศมีรายได้เฉลี่ยเดือนละ 20,903 บาท มีค่าใช้จ่ายเฉลี่ย 16,205 บาท และมีหนี้สินคิดเป็น 60.9% ของครัวเรือนทั้งหมด โดยมีหนี้สินเฉลี่ยครัวเรือนละ 134,699 บาท
ทั้งนี้เมื่อเปรียบเทียบรายได้ ค่าใช้จ่าย และหนี้สินต่อรายได้ พบว่า ตั้งแต่ปี 43-52 ครัวเรือนทั่วประเทศมีรายได้เฉลี่ยมากกว่าค่าใช้จ่ายที่จำเป็นในการยังชีพ และเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ทั้งรายได้และค่าใช้จ่าย โดยรายได้เพิ่มจาก 12,150 บาท เป็น 20,903 บาท ส่วนค่าใช้จ่ายเพิ่มจาก 9,848 บาท เป็น 16,205 บาท ขณะที่ครัวเรือนที่มีหนี้สินพบว่า มีสัดส่วนเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ตั้งแต่ปี 43 -47 จาก 56.3% เป็น 66.4% แต่เริ่มลดลงตั้งแต่ปี 49-52 จาก 64.4 % เป็น 60.9% อย่างไรก็ตาม พบว่าจำนวนเงินที่เป็นหนี้กลับมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ตั้งแต่ปี 43-52 คือจาก 68,405 เป็น 134,699 บาท
นอกจากนี้ หนี้สินที่เกิดขึ้นส่วนใหญ่เป็นหนี้สินในระบบถึง 82.4% ขณะที่ครัวเรือนที่เป็นหนี้สินนอกระบบอย่างเดียวมี 7.9% และครัวเรือนที่เป็นหนี้ทั้งในระบบและนอกระบบมีสัดส่วน 9.7% และยังพบว่าจำนวนเงินเฉลี่ยที่เป็นหนี้ในระบบสูงกว่านอกระบบถึง 18 เท่า โดยเป็นหนี้สินในระบบ 127,715 บาท ส่วนนอกระบบมีจำนวน 6,984 บาท
ครัวเรือนที่มีหนี้สินในระบบส่วนใหญ่นำไปซื้อบ้านและที่ดินสูงที่สุดถึง 35.3% ซึ่งอาจเป็นผลจากมาตรการกระตุ้นธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ด้วยการลดภาษีในการ ซื้อหรือโอนบ้าน รองลงมา นำไปใช้ในการอุปโภคบริโภค 30.6% อีก 15.6% ก่อหนี้เพื่อนำไปใช้ทำธุรกิจอีก 14.3% นำไปใช้ทำการเกษตร หนี้เพื่อใช้ในการศึกษามีเพียง 2.6% ส่วนครัวเรือนที่มีหนี้นอกระบบ พบว่าส่วนใหญ่ 33.8% ก่อหนี้เพื่อใช้อุปโภคบริโภค รองลงมา 27.7% นำไปใช้ทำธุรกิจอีก 17%ใช้ซื้อบ้านและที่ดิน และ 11.7% ก่อหนี้เพื่อใช้ทำการเกษตร ขณะที่หนี้เพื่อใช้ในการศึกษามีเพียง 2.7 %เท่านั้น
ตามข้อมูลพบว่า เมื่อพิจารณาตามอาชีพแล้วพบว่าครัวเรือนที่ปฏิบัติงานวิชาชีพ นักวิชาการ นักบริหาร มีรายได้เฉลี่ยสูงสุดถึง 48,745 บาท รองลงมา ได้แก่ครัวเรือนของผู้ดำเนินธุรกิจที่ไม่ใช่เกษตร 26,697 บาท ขณะที่ เสมียน พนักงาน ผู้ให้บริการ มีรายได้ 20,169 บาท และผู้ถือครองทำการเกษตรที่เช่าที่ดิน 17,765 บาท ส่วนครัวเรือนที่มีรายได้ต่ำสุดคือ ครัวเรือนผู้ทำประมง ป่าไม้ ล่าสัตว์ และหาของป่ามีรายได้ 8,818 บาท


